Lost River

Beoordeling:

Geplaatst: door de redactie

Er zijn van die films die zo anders, zo bijzonder zijn dat je er alleen maar van kan houden of ze haten. Lost River, het surrealistische regiedebuut van Ryan Gosling over een alleenstaande moeder die samen met haar twee zoons tracht het hoofd boven water te houden in het failliete Detroit, is er zo-een. En omdat het in zulke gevallen niet helemaal eerlijk is enkel een positieve óf juist negatieve recensie te schrijven, maken we speciaal voor Gosling een uitzondering. Lover Elise van Dam en hater Roy van der Lee bespreken Lost River dan ook samen.

Elise: Lost River stelt ons allereerst voor de vraag wat we van cinema verlangen. Dat is een zeer persoonlijke vraag en ook nog vaak afhankelijk van je stemming of de omstandigheden. Voor mij geldt in het algemeen dat ik, in de wetenschap dat denken altijd nog kan, probeer me tijdens het kijken rationeel wat af te sluiten, waar ik (alarmerend) goed in ben. Dat levert me soms hoongelach op omdat ik opzichtige aanwijzingen gemist heb, maar ik ben ervan overtuigd dat het de reden is dat ik films zo intens, zo lijfelijk kan ervaren. Dat ik de ranzige hitte van The Paperboy op mijn huid voel, de slagregens in Beasts from the Southern Wild, het gewicht van de sneeuw wanneer Max’ iglo bovenop hem instort in Where the Wild Things Are.

Roy: Zeker, zeker. Ik ben een enorme sucker voor sfeervolle plaatjes. Zo erg zelfs dat ik een middelmatige film soms nog heel goed ga vinden omdat de beelden zo mooi zijn of de film een ongrijpbare sfeer heeft. Het beste voorbeeld daarvan is misschien wel Drive, met onze kersverse regisseur in de hoofdrol. Juist door de pulserende sfeer, de fantastische soundtrack en het onbeschrijfelijke gevoel van die film vind ik het een van de allerbeste van de laatste jaren. Maar datzelfde gevoel ontbrak bij mij volledig bij Lost River. Vooral omdat de plot niets om het lijft heeft, niet genoeg diepgang.

Elise: Maar dat de plot nauwelijks vooruitkomt is precies het verhaal dat Lost River vertelt. Het verhaal van het Amerika van nu, waarin mensen niet langer te paard de verte in rijden, maar juist vast zijn komen te zitten, samen met de achtergelaten huizen en auto’s verstrikt zijn geraakt in de woekerende wildernis. Een wildernis waar moraal en eer zijn verdwenen en een stinkende gecorrumpeerde drek waarin iedereen wegzakt is overgebleven. Gosling’s film beweegt zich op de grens van realiteit en mythe en gedraagt zich als een draaikolk, waarbij iedereen in hetzelfde rondje draait, maar met elke omloop een stukje verder de diepte in wordt getrokken.

Roy: Dat vind ik een wat makkelijke redenering. Dus omdat de plot over stilstand gaat hoeft de film ook amper vooruit te komen? De bewuste onnavolgbaarheid van de film kan ik nog wel waarderen, van een beetje mysterie ben ik ook niet vies. Maar het probleem bij Lost River is dat het uiteindelijk nergens over gaat. Bij films van bijvoorbeeld David Lynch en Nicolas Winding Refn, waar Gosling trouwens wel érg opzichtig leentjebuur speelt, blijf je tenminste nog verbluft en geïmponeerd achter. Aan het eind van Lost River zitten we met dezelfde personages die geen stap verder zijn gekomen.

Elise: Op zichzelf lijkt me dat ‘lenen’ niet echt een argument. Ik bedoel: Lars von Trier citeert in praktisch al zijn films het werk van Tarkovsky en Bergman en Quentin Tarantino’s films zijn grote verwijzingspuzzels. De belangrijke vraag is of die regisseurs iets maken dat - met al die invloeden - toch eigen is en in mijn ogen is Gosling daarin geslaagd. Natuurlijk is er nog ruimte om te groeien, om die eigen stem verder te ontwikkelen en uit te kristalliseren, maar Lost River is pas zijn debuut als regisseur. Geef hem wat tijd.

Roy: Ik wil Gosling ook zeker nog niet afschrijven als regisseur. Ik vind zijn debuut een razend interessante mislukking. Maar de grens tussen een ode en een kopie is bij Lost River wel erg vaag of soms zelfs verdwenen.

Elise: Kunnen we het dan misschien nog even over Ben Mendelsohn hebben? Die man begint toch wel in rap tempo een van mijn favoriete acteurs te worden. Ik bedoel: Animal Kingdom, Killing them Softly, Starred Up; hij is wat mij betreft het soort acteur waarvoor je naar de bioscoop gaat. En dan gaat-ie in Lost River ook nog zingen. Én dansen. 

Roy: Ik moet tot mijn grote schaamte bekennen dat ik nog niet veel van zijn werk gezien heb, maar hier speelt hij zeker sterk. Dat dansje deed me denken aan de sadistische pasjes van Michael Madsen in Reservoir Dogs, voor hij zijn slachtoffer onder handen neemt. Matt Smith is toch ook wel erg sterk hoor. De ster uit Doctor Who is in Lost River een maniakaal oermens dat, enkel gewapend met een doodgewone schaar, bij iedereen die hem tot last is de lippen afknipt.

Elise: Over één ding zijn wij het hopelijk wel eens: dat de cinematografie van Benoît Debie, eerder verantwoordelijk voor onder meer Harmony Korine’s Spring Breakers en Gaspard Noé’s Enter the Void, verpletterend mooi is.  

Roy: Dat is-ie zeker. Het verlaten en troosteloze Detroit ziet er adembenemend uit. Zeker als het enkel wordt verlicht met neon. Een prachtige, mysterieuze verpakking van een leeg pakket.

Eindoordeel Elise: ****

Eindoordeel Roy: **

Trailer