The Revenant

Beoordeling:

Geplaatst: door Jasper Kars

Zelden was Hollywood zo één met de natuur als in The Revenant: het allesomvattende woud als standplaats, met bomen die eindeloos hoog plooien en ontelbare toendra’s bedekt met het wit van de wintervorst. De film geeft je het gevoel even alleen op de wereld te zijn en beroept de kijker op een oerinstinct, overleven is voor even weer dé primaire levensbehoefte. 

Leonardo DiCaprio kruipt, in de met Oscarnominaties overladen film, in de (beren)huid van pionier Hugh Glass. Het aangrijpende levensverhaal van de notoire avonturier berust deels op historische gebeurtenissen, maar wel sterk geromantiseerd. De geschiedenis is opgetekend in meerdere boeken, waaronder in dat van auteur Michael Punke. Zijn boek The Revenant: a Novel of Revenge uit 2002, vormde een enorme inspiratiebron voor de gelijknamige, met drie Golden Globes bekroonde, speelfilm.

Hugh Glass bracht een groot deel van zijn leven door aan de oevers van de Missouri rivier. Dit was in de negentiende eeuw een soort niemandsland, grotendeels territorium van Native Americans. De enige reden dat blanke mannen een sprong waagden naar deze uitgestrekte wildernis was voor de jacht op lucratieve dierenhuiden. De ervaren waaghals Glass begeleidt een groep huidenjagers in deze heilzame beproeving.

Dit vreemdelingenlegioen gaat de strijd aan met mening indianenvolk, wat Glass gemengde gevoelens oplevert: als jonge pionier leefde hij namelijk lange tijd samen met een stam. Een romance met een inheemse schone als motief en een liefdesbaby als levend voortvloeisel. Na de massale afslachting van ‘zijn stam’, moet hij samen met zijn zoon zien te overleven en uit de klauwen te blijven van vijandige havik indianen.  

Het lot verbindt hem en zijn zoon aan het bij elkaar geraapte zooitje huidenjagers, die onder leiding van een Amerikaanse militair stad en land afspeurt naar vers bloed. De sterk uitgedunde troepen zijn hongerig en beginnen de moed te verliezen. Een van hen, vrijbuiter Fitzgerald (Tom Hardy), laat luidkeels weten niets te moeten hebben van Glass en zijn inheemse bastaardzoon. 

Immer op de uitkijk voor gevaar, besluit Glass alvast een kijkje vooruit te ondernemen. Waarbij hij op een niet-menselijke vijand van buitenproportionele omvang stuit: een zwarte beer. Een duidelijk gevalletje van 'soms eet je de beer, en soms eet de beer jou'. Een confrontatie volgt. Niet vaak aanschouwde het witte doek zo’n meeslepend gevecht tussen mens en dier.

Na deze grootse lijdensweg, besluit een deel van de huidenjagersclan hem voor dood achter te laten. Dit luidt een ongelofelijke wederopstanding in, inclusief een ultieme revanche-tocht door de wildernis. Vol rauw vlees, een dood paard als slaapzak en modderige aangezichten. 

In Birdman tartte regisseur González Iñárritu al met menig filmwet, in zijn laatste meesterwerk doet hij dit nog eens dunnetjes over. IJzig goede shots, die je daadwerkelijk meevoeren in de stromingen van de Missouri en de onvoorspelbaarheid van de prairies. Een cinematografische lust voor het oog, zonder meer een kijkervaring  waar geen enkele 3D-bril aan kan tippen. Soms buitengewoon in eenvoud, meestal formidabel in gelaagdheid. Gecomplementeerd door een soundtrack die gemaakt lijkt voor een mens versus natuur epos.

Op het eerste gezicht zijn Birdman en The Revenant wellicht tegenpolen, wie goed kijkt ziet echter verbazingwekkend veel raakvlakken. In beide films zien we hoofdpersonages die, op bovennatuurlijke wijze, strijden met de elementen van hun omgeving. Wedergekeerd uit diepe dalen van weleer, vastgelegd in hallucinerende scènes. Dit door middel van een onevenaarbaar losse cameravoering onconventioneel en surrealistisch in beeld gebracht. 

En dan is er nog DiCaprio, die na drie ‘mislukte’ Oscarnominaties, wellicht dan eindelijk mag pronken met het gewilde gouden beeldje. Zoals Michael Keaton voor zijn vertolking van teruggekeerde vogelsuperman in Birdman, zo is het nu misschien de beurt aan Leo in zijn rol als wedergekeerde wildeman.

Hollywood’s golden boy Iñárritu heeft het begrip boekverfilming voorzien van nieuw elan, The Revenant kijkt weg als een perfect geschreven roman. Zijn vermogen om barre omstandigheden en natuurlijke elementen op realistische wijze over te brengen is ongekend. De kijker waant zich meer dan twee uur in een magisch realistische wereld, de oneindigheid van het bos en de vastberadenheid van de rivier als pijlers. Het paradijs en de verdommenis op een steenworp afstand van elkaar. Overleven in een gecreëerd universum voelde nog nooit zo tastbaar.  

Trailer