That Sugar Film

Beoordeling:

Geplaatst: door Eric van Gennip

That Sugar Film hoopt een nieuw hoofdstuk aan de superfood-hype toe te voegen. Waar Morgan Spurlock - want natuurlijk komt het idee van diens Supersize Me - bewust over de top ging door alleen nog maar junkfood te eten, is het plan van Gameau om evenveel suiker te nuttigen als de gemiddelde Australiër. Veertig theelepels per dag. "Je bent gek" en "belachelijk veel", roepen de wetenschappers in koor. Maar ja, dit doet iedereen dus dat klinkt wat vreemd in de oren. En bovendien: in het gemiddelde ontbijt met muesli, yoghurt en appelsap blijken al twintig theelepels aan suikers te zitten. Dus hoe link is het nu helemaal?

Na de onheilspellende woorden: "Morgen begin ik" en zijn vrouw die angstig zegt "Ik hoop dat het goedkomt", is de docu binnen het halve uur alle geloofwaardigheid al verloren. De stemmingmakerij over suikers ligt er overduidelijk op. Tuurlijk weet de kijker wat hij kan verwachten: gezonde jongeman gaat experimenteren met suiker. Toch wringt het. Want hij presenteert zichzelf als vader-to-be die weleens wil weten 'welk verhaal over suiker nu waar is' en een evenwichtig beeld wil scheppen. Om vervolgens alleen tegenstanders te spreken. Hierdoor schopt hij zichzelf onderuit, in plaats van de authentieke waarheidsgetrouwe documentaire te maken die hij de kijker belooft.

De documentairemaker filmt hoe de Aboriginals door suiker en westerse gewoonten te gronde zijn gericht. Maar of dit alleen aan suiker toe te wijzen is, is maar zeer de vraag. De lever, de nieren, de hersens, de tanden, geen lichaamsdeel blijft gespaard. De slopende kracht van suiker wordt van alle kanten belicht. En passent wordt de kachel aangemaakt met de smoothie. Niks gezonds aan. Net zo slecht als cola, gekeken naar alle suiker die erin zit. "Voor één smoothie heb je net zoveel fruit nodig als een beer die met winterslaap gaat", stelt Gameau.

Fructose is de boosdoener volgens de film dus daar is de jacht op geopend. En de beschuldigingen aan het adres van dit goedje zijn niet mis: zouden obesitas, alzheimer, diabetes, jicht en bepaalde vormen van kanker wel bestaan als suiker niet in ons eten zat? Wat de rol van vet en andere stoffen is, blijft volledig buiten schot. Erg evenwichtig is de docu dan ook niet te noemen, informatief wel. Maar vanwege het missen van een compleet beeld eigenlijk ook weer niet.

Wat wel goed werkt, is het feit dat Gameau alleen verborgen suikers eet en dus geen frisdrank, ijs of chocola. Uitsluitend wat algemeen als 'gezond eten' wordt beschouwd. En op deze manier drie kilo aankomt in twaalf dagen. Hij komt zo eenvoudig aan hoge suikergehaltes dat het eng wordt. Daarbij is de film snel gemonteerd, fris (behalve de tandarts-scène…), eigentijds en met volle overtuiging en liefde gemaakt. Mede-Australiër Hugh Jackman heeft zich laten verleiden tot een rol die de geschiedenis van het zoete spul kleur geeft. Maar vooral Stephen Fry vertelt prachtig - met veel visuele effecten om talking heads te voorkomen. 

De voorlichting over voedsel, de wetenschap en voedingsmiddelenindustrie krijgen er uiteraard flink van langs. Twee mooie learnings uit de film zetten we bij deze alvast voor u op een rijtje, om de zit van anderhalf uur van uw leven te besparen:

  • Een stabiel glucoseniveau is prima, maar enorme pieken en dalen zijn het echte probleem.
  • Het aantal calorieën in suiker kan gelijk zijn aan dat in broccoli. Maar calorieën zijn zeker niet het enige om in de gaten te houden, want stoffen als suiker doen hele andere dingen met je lijf.

Suikerinname moet verminderd worden. Duidelijk. Mooie conclusie. Is ongezond eten alom aanwezig? Ja. Balans in het eetpatroon van de mens is soms misschien ver te zoeken. Maar in deze docu ook. De toon is tendentieus met één zondebok op het oog. Buitengewoon jammer want nu hebben we nog steeds behoefte aan de vraag die de maker in het begin stelde: objectieve resultaten en antwoorden wat nu de rol van suiker is.

Na een blik op de website van de film lijkt het Gameau wel te lukken om een positie te verwerven tussen de invloedrijke foodies: er is al een dvd, boek, gids, recepten, schoolpakket enzovoorts. Hij heeft een duidelijke overtuiging en verkoopt hem met verve. Maar hij presenteert het wel erg zoetsappig. Sterker: wij nemen hem liever met een korreltje zout. Misschien een leuk onderwerp voor een sequel. Maar die slaan wij dan even over.

Trailer